Rijksmonument De Volharding in ARTIS duurzaam gerestaureerd

09 jan 2023

We hebben het voormalige rijstpakhuis uit 1866 op het terrein van ARTIS volledig gerestaureerd en verduurzaamd. Het historische exterieur is in ere hersteld en alle gevels en daken zijn grondig geïsoleerd. Medewerkers van ARTIS werken vanaf nu weer in een prachtig, historisch gebouw en genieten van het moderne comfort. Klassieke restauratie en toekomstgerichte verduurzaming gaan uitstekend samen, bewijst ook dit project. 

Wij voerden de werkzaamheden uit in opdracht van ARTIS in samenwerking met Onderwaater architecten | ingenieurs naar ontwerp van VB Erfgoed & Architectuur, gemeente Amsterdam (Monumenten & Archeologie) en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed. 

De zonnepanelen op het monumentale, zinken dak vallen nauwelijks op.

De Volharding heeft in de afgelopen 150 jaar diverse functies gehad. Tegenwoordig huisvest het gebouw ARTIS-kantoren, een collegezaal en de Gierenvolière. Bijzonder was dat tijdens de uitvoeringswerkzaamheden het pand gewoon in gebruik kon blijven. Het werk hebben wij in twee fasen uitgevoerd om overlast voor de gebruikers - mens én dier – tot een minimum te beperken. 

Impressie De Volharding na restauratie | Bron: VB Erfgoed & Architectuur

De restauratiewerkzaamheden in een notendop:

 

  • Gevelreiniging, restauratie en verwijdering van oude verflagen op het gevelstucwerk
  • Gevel teruggebracht naar originele kleurstelling o.b.v. kleurhistorisch onderzoek
  • Herstel van houten gevelkozijnen 
  • Toepassing van dun, isolerend monumentenglas
  • Isolatie van daken en kapconstructie
  • Reconstructie van originele dakkapel
  • Vervanging van bitumen dakbedekking op gebogen schildkap door natuurleien
  • Primeur: toepassing van zonnepanelen in kleur passend bij zinken dak op monument
  • Reconstructie van armillarium (hemelbol) uit 1886
     
De Volharding Artis duurzame restauratie door Nico de Bont

Gevel gerestaureerd en teruggebracht naar originele kleurstelling.

De Volharding Artis duurzame restauratie door Nico de Bont

Dak geïsoleerd en zonnepanelen in zinkkleur toegepast.

Reconstructie armillarium

Reconstructie dakkapel, dakbedekking vervangen door natuurleien.

Duurzame toekomst

De verduurzaming van De Volharding past binnen de ambitie van ARTIS om in 2030 een park zonder ecologische voetafdruk te zijn. Bij alle gebouwen en verblijven van ARTIS die worden gerenoveerd richt de organisatie zich op deze duurzaamheidsdoelstelling. Eerder in 2022 opende het vernieuwde ARTIS-Groote Museum (1855) dat ook door ons in samenwerking met Mobilis en Unica duurzaam is gerestaureerd.

Passie voor het vak

In de ring van het armillarium is een citaat aangebracht van Eli Heimans, een belangrijke natuureducator uit de negentiende eeuw: ‘Wie werkte met liefde blijft leven. Wie gaf van zijn gaaf, heeft voor altijd gegeven.’ Een mooie uitspraak waar onze collega’s zich sterk in herkennen. 

De Volharding: ruim 150 jaar geschiedenis

In 1866 werd door ARTIS een nieuw stuk grond aangekocht met daarop het rijstpakhuis ‘De Volharding’. De gebouwen kregen een nieuwe functie. Waar eens de rijst in de molen werd gepeld, zwommen later de nijlpaarden. In 1886 werd het gebouw afgebroken en op de fundamenten ontwierp architect A.L. van Grendt het Etnografisch Museum (1888). Toen dit museum in 1910 haar deuren sloot werd het complex opnieuw verbouwd door B.J. Ouëndag. In 1923 openden de deuren van het Zoölogisch Laboratorium van de Universiteit van Amsterdam met een auditorium, collegezalen en een woning voor de amanuensis. Sinds 1986 zijn in De Volharding de kantoren van ARTIS gehuisvest. In 1995 is de collegezaal uit de jaren ‘20 opnieuw in gebruik genomen en in 2003 opende de fraaie, hoge Gierenvolière naar ontwerp van architectenbureau Vroegindewey.

Lees meer: